جشنواره بینالمللی تئاتر فجر، مهمترین رویداد نمایشی کشور، همواره محلی برای طرح دغدغهها و رویکردهای هنرمندان بوده است. امسال برای نخستین بار، نمایندهای از استان سمنان در شورای سیاستگذاری این جشنواره حضور دارد تا مسائل شهرستانها با نگاه دقیقتری در سطح ملی مطرح شود. بابک صبوری، هنرمند باسابقه تئاتر استان سمنان که بیش از سه دهه در حوزه هنرهای نمایشی، تئاتر، کارگردانی و آموزش فعالیت دارد، بهعنوان نماینده استانها در شورای سیاستگذاری جشنواره انتخاب شد. او معتقد است تئاتر شهرستانها به لحاظ کیفی ظرفیت بالایی دارد، اما به دلیل نبود حمایت رسانهای و کمبود امکانات، کمتر دیده میشود.
بابک صبوری، عضو شورای سیاستگذاری جشنواره بینالمللی تئاتر فجر، با اشاره به چالشهای تئاتر در استانها گفت: “بزرگترین مشکلات امروز تئاتر در کشور، نبود حمایت مالی، بروکراسی پیچیده و کمبود فضای تمرین و اجراست. جشنواره فجر باید بیش از هر چیز به حمایت از اجراهای عمومی و معرفی آثار استانی توجه کند.”
بر اساس سیاستگذاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مهمترین وظیفه نماینده استانها، انعکاس مشکلات و چالشهای موجود در مسیر جشنوارههای استانی و منطقهای تا رسیدن به جشنواره فجر و تلاش برای رفع آنهاست. صبوری تأکید کرد که سیاستگذاری در وهله نخست چارچوب و ساختار برگزاری جشنواره را مشخص میکند و کیفیت همواره یکی از ارکان اصلی است و در کنار آن کمیت نیز مورد توجه قرار میگیرد.
صبوری در گفتوگوی تفصیلی با خبرنگار ایرنا در گرمسار با بیان اینکه نام «بینالمللی» جشنواره فجر نباید مانع توجه به ظرفیتهای داخلی شود، تأکید کرد: “قبل از معرفی تئاتر ایران به جهان، باید آثار داخلی تقویت شود تا بتواند هویت مستقل خود را به دست آورد.” او افزود که اصلیترین رویکرد جشنواره باید حمایت از اجراهای عمومی در سراسر کشور و هنرمندان استانها باشد. هرچند قصد تفکیک میان مرکز و استانها وجود ندارد، اما واقعیت این است که همواره تئاتر پایتخت مورد توجه بیشتری قرار گرفته و تئاتر استانها کمتر دیده شده است.
حتی پیشنهاد شد که در یک دوره واژه «بینالمللی» از عنوان جشنواره حذف شود و هزینههای آن صرف تقویت استانها و تولید آثار هنری داخلی شود. این رویکرد به نظر صبوری منطقیتر است.
در مرحله نخست، کیفیت اثر اهمیت دارد. شاخص اصلی انتخاب آثار باید کیفیت هنری آنها باشد تا بتواند مخاطب را بهدرستی جذب کند. بیش از ۳۲ سال فعالیت در تئاتر استان سمنان سبب شد بابک صبوری از نزدیک با چالشها و آسیبهای تئاتر شهرستانها آشنا شود. این تجربه امکان میدهد در شورای سیاستگذاری مسائل استانها بهتر درک شود و برای رفع آنها راهکارهای عملی پیشنهاد شود.
چالشها متعدد است:
به لحاظ کیفی، برخی اجراهای استانها از تئاتر مرکز بالاتر است، اما به دلیل نبود رسانه و بستر مناسب، دیده نمیشود. در سالهای گذشته تلاشهایی برای رفع این خلأ انجام شد اما سیاستگذاریهای پیشین موجب شد تئاتر استانها بهطور کامل معرفی نشود.
استان سمنان به دلیل موقعیت جغرافیایی و نزدیکی به مرکز، هم مزایا و هم معایبی دارد. مزیت آن تبادلات هنری با تهران و استانهای همجوار است و ضعف آن خروج نیروهای هنری جوان به سمت مرکز برای ادامه فعالیتهاست. این مسئله موجب میشود استان بخشی از ظرفیتهای خود را از دست بدهد. با این حال بسیاری از هنرمندان پس از کسب تجربه به استان بازمیگردند و اجراهای قابل توجهی ارائه میدهند. ویژگی دیگر، تأثیرپذیری تئاتر سمنان از فرهنگهای متنوع استانهای همجوار و گرایش به کارهای فولکلور است.
موانع اصلی تئاتر در شهرستانها و راهکارهای پیشنهادی:
جشنواره فجر تنها یک رویداد یکهفتهای در تهران نیست، بلکه ریشه در جشنوارههای استانی دارد. فرآیند آن موجب میشود مردم استانها در طول سال از اجراهای عمومی، محلی و منطقهای بهرهمند شوند. پیشنهاد بابک صبوری این است که جشنوارههای منطقهای بهصورت حضوری برگزار شود تا ظرفیتها بیشتر دیده شود.
“انتظار میرود مسئولان فرهنگی استان به هنر و تئاتر بهعنوان یک ضرورت نگاه کنند. حمایتهای مادی و معنوی میتواند شرایط بهتری برای تولید و اجرای آثار فراهم کند. نگاه مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی سمنان به تئاتر مثبت است، اما نیاز به حمایت گستردهتر در سطح دستگاههای مختلف وجود دارد.”
اگر اختیار ایجاد یک تغییر بنیادین در ساختار جشنواره وجود داشت، نخستین تغییر حذف عنوان «بینالمللی» از نام جشنواره بود تا تمرکز اصلی بر تقویت آموزش و تولیدات داخلی قرار گیرد. این امر موجب میشود جشنواره با پشتوانه قویتری به سطح بینالمللی وارد شود.
بابک صبوری در پاسخ به اینکه تئاتر برای او بیشتر تعهد است یا عشق، گفت: “تئاتر برای من یک حرفه است که در عین حال تعهد و عشق را با خود همراه دارد. نگاه حرفهای به تئاتر، مسئولیت و علاقه را در کنار هم ایجاد میکند.”
منبع:
به گزارش ایرنا، سمنان.
فعالیت اصلی سایت ایهام رو اینجا ببین.
